Uniwersytet WrocławskiInstytut Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego
konferencje  I archiwum konferencji 






studia historia sztuki stacjonarne, niestacjonarne, podyplomowe






Archiwum - Konferencje 2009

Wielość wyznań i tolerancja religijna w Europie Środkowej
na przykładzie księstwa cieszyńskiego
i przyległych obszarów Górnego Śląska.

VI. Niemiecko-Polskie Seminarium Wrocław-Halle Wisła, 1-6 czerwca 2009 r.


Organizatorzy:

Zakład Historii Sztuki Renesansu i Reformacji Instytut Historii Sztuki
Uniwersytetu Wrocławskiego,
Wydział Teologiczny Uniwersytetu im. Marcina Lutra w Halle i Wittenberdze


  Program seminarium (* PDF)


Zakład Historii Sztuki Renesansu i Reformacji Instytut Historii Sztuki na Uniwersytetecie Wrocławskim, pod kierunkiem prof. dr hab. Jana Harasimowicza, oraz Instytut Historii Kościoła na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu im. Marcina Lutra w Halle i Wittenberdze, pod kierunkiem prof. dr. Udo Strätera, planują odbycie w dniach 1-6 czerwca 2009 r. w Wiśle, województwo śląskie, interdyscyplinarnego seminarium dla studentów i doktorantów historii sztuki z Polski oraz teologii z Niemiec na temat: "Wielość wyznań i tolerancja religijna w Europie Środkowej na przykładzie księstwa cieszyńskiego i przyległych obszarów Górnego Śląska". Weźmie w nim udział po 18 osób z Polski i Niemiec, w większości studentów. Pozostali są doktorantami lub habilitantami.

Planowane seminarium nawiązuje do naukowo-dydaktycznych spotkań, organizowanych przez te same instytucje w rytmie rocznym, począwszy od 2004 r.:

  • "Pietyzm, ruch przebudzeniowy i konflikty religijno-polityczne czasów III Rzeszy na Pomorzu Szczecińskim oraz ich zakorzenienie w tradycji reformacji" (Kulice koło Szczecina, czerwiec 2004 r.),
  • "Świadectwa dziejów sztuki i wyznań religijnych na Śląsku od czasów reformacji do dziś" (Wojnowice koło Wrocławia, czerwiec 2005 r.),
  • "Reformacja i konfesjonalizacja luterańska na terenie Turyngii i ich stosunek do tradycji średniowiecznej" (Neudietendorf koło Weimaru, czerwiec 2006 r.),
  • "Gdańsk w czasach nowożytnych: między luterańską ortodoksją a wielością wyznań w wolnym mieście" (Gdańsk, maj-czerwiec 2007 r.),
  • "Pomorze Przedodrzańskie w okresie nowożytnym. Pięciowiekowa tradycja i jej recepcja z perspektywy dziejów kościoła oraz historii sztuki" (Zingst koło Barth, maj 2008 r.).

Wszystkie te seminaria okazały sie bardzo owocne i innowacyjne, i to zarówno z uwagi na dobór naukowych specjalności uczestników, jak i przyjęte metody pracy. Dlatego też, zgodnie z życzeniem obu zainteresowanych stron, zaplanowane na ten rok seminarium stanowić będzie kontynuację dotychczasowej formy międzynarodowej współpracy naukowej. W tym roku krąg uczestników seminarium zostanie poszerzony o zaproszonych gości z Bielska-Białej, Cieszyna, Katowic i Wiednia.

Podobnie jak wszystkie dotychczasowe seminaria, tak i tegoroczne nakreśliło szerokie spektrum zagadnień z zakresu historii i historii sztuki oraz dobrało adekwatne, a do tego zróżnicowane metody ich rozpatrywania (wykłady z dyskusjami, wycieczki, praca w grupach wraz z prezentacją wyników na forum plenarnym). W wykładach przedstawiony będzie zarys historii politycznej, kościelnej i artystycznej Górnego Śląska, a także wybrane aspekty życia religijnego i dziedzictwa artystycznego regionu. Szczególny kontekst obradom nadają dwa ważne tegoroczne jubileusze: Listu Majestatycznego cesarza Rudolfa II z roku 1609, który zrównał prawa śląskich luteran z katolikami, a także położenie kamienia węgielnego pod budowę ewangelickiego kościoła Jezusowego w Cieszynie w roku 1709, możliwe dzięki wejściu w życie Konwencji Altransztadzkiej z 1707 r. Wycieczki, podczas których uczestnicy wygłoszą krótkie referaty o poszczególnych obiektach, poprowadzą do Bielska-Białej, Cieszyna, Frydka-Mistka, Opawy, Orzesza, Ostrawy, Pszczyny i Rud Raciborskich, a więc do miejscowości, które miały podstawowe znaczenie dla historii Górnego Śląska po obu stronach dawnej granicy austriacko-pruskiej, a potem czesko-polskiej. Praca grupowa będzie tym razem poświęcona tolerancji religijnej, a zwłaszcza "kościołom tolerancyjnym", zbudowanym po wydaniu przez cesarza Józefa II w 1781 r. tzw. patentu tolerancyjnego. Wybrane kościoły znajdują sie w Jaworzu, Ustroniu i Wiśle. Są to bogate w tradycje, żywe parafie ewangelicko-luterańskie, dysponujące własnymi archiwami parafialnymi.

Celem seminarium jest interdyscyplinarna i międzynarodowa wymiana myśli, oparta na jedności nauki i dydaktyki. Ewangelicki kościół Jezusowy w Cieszynie, ważny nie tylko dla protestantów polskich i niemieckich, lecz także austriackich, czeskich, słowackich i węgierskich, i z tego tytułu zwany "kościołem macierzystym wielu narodów", pozwoli uczestnikom seminarium uświadomić sobie, jak bogate i wielobarwne jest chrześcijańskie dziedzictwo Europy.