Uniwersytet WrocławskiInstytut Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego
konferencje  I archiwum konferencji 






studia historia sztuki stacjonarne, niestacjonarne, podyplomowe






Archiwum - Konferencje 2008

CYFROWE SPOTKANIA Z ZABYTKAMI
- STAN I PERSPEKTYWY ROZWOJU WSPÓŁCZESNYCH METODOLOGII

Instytut Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego
zaprasza na konferencję naukową pt.

CYFROWE SPOTKANIA Z ZABYTKAMI
- STAN I PERSPEKTYWY ROZWOJU WSPÓŁCZESNYCH METODOLOGII

Wrocław, 19 wrzesień 2008


Cyfrowe spotkania z zabytkami - perspektywy rozwoju współczesnych metodologii 2008, materiały promocyjne

O KONFERENCJI

19 września 2008 odbyła się druga konferencja z cyklu "Cyfrowe spotkania z zabytkami". Przedmiotem obrad była ocena stanu zaawansowania wykorzystania technologii cyfrowych w instytucjach dokumentujących i badających dziedzictwo kulturowe oraz próba określenia zachodzących w tej dziedzinie tendencji.

Uczestników konferencji powitali Prorektor ds. badań naukowych i współpracy z zagranicą prof. dr hab. Adam Jezierski oraz dyrektor Instytutu Historii Sztuki UWr. Obrady otworzył referat Jarosława Osiadacza (Wrocławskie Centrum Transferu Technologii Politechniki Wrocławskiej), dotyczący problemów wdrażania rozwiązań informatycznych w nowych obszarach zastosowań. Zarysował on kontekst dla kolejnych wystąpień, podejmujących temat wykorzystania technologii cyfrowych dla wsparcia prac dokumentacyjnych i badawczych w dziedzinie nauk o sztuce. Na zagadnienie to kolejni referenci spoglądali z punktu widzenia muzealnika, dokumentalisty, popularyzatora wiedzy o dziedzictwie kulturowym i konserwatora.

Wystąpienia poświęcone sytuacji zabytków w muzeum dotyczyły realizacji wszystkich tradycyjnych funkcji tych instytucji. Kwestii dokumentacji dzieła dotyczył referat Jolanty Kozimor z Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, poświęcony zagadnieniom związanym z porządkowania języka opisu muzealiów na potrzeby tworzenia efektywnych systemów bazodanowych oraz referat Agnieszki Jaskanis z Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie, traktujący o poszukiwaniu satysfakcjonujących standardów metadanych dla elektronicznej wymiany danych pomiędzy muzeami. Agnieszka Jaskanis swoje wystąpienie poświęciła pracom grupy roboczej do spraw opracowywania standardów wymiany informacji muzealnej, w efekcie których powstał SSWIM - Sieciowy Standard Wymiany Informacji Muzealnej. Posłużyć miał on zbudowaniu ogólnopolskiej bazy danych danych o zawartości kolekcji muzealnych. Sformułowaniu standardu towarzyszyło powstanie odpowiedniego programu komputerowego. Jak podkreślała autorka "ważnym czynnikiem wpływającym na decyzję o opracowaniu standardu i systemu komputerowego była potrzeba upowszechniania danych o zbiorach muzealnych w Internecie jako elementu udostępniania publiczności informacji o kulturze. Zagadnienie to podjęli Piotr Czyż i Marcina Romeyko-Hurko z Muzeum Narodowego w Warszawie prezentując - w oparciu o wiodące światowe rozwiązania w tym zakresie - wnikliwą analizę funkcji realizowanych przez nowoczesne internetowe katalogi muzealne w wystąpieniu zatytułowanym "Muzeum 2.0. Cechy nowoczesnego internetowego katalogu muzealnego".

Aktualnym problemom dokumentacji zabytków pozostających w terenie poświęcił swoje wystąpienie Grzegorz Grajewski (Regionalny Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków we Wrocławiu), zwracając między innymi uwagę na kwestię aktualizacji gromadzonych w systemach baz danych. Albina Mościcka (Instytut Geodezji i Kartografii w Warszawie) i Marek Marzec (NASK) rozważyli możliwości wykorzystania interaktywnych map cyfrowych do popularyzacji wiedzy o zabytkach zebranych w kolekcjach i pozostających poza nim. W swoim referacie poświęcili oni wiele miejsca kwestiom metodologicznym związaną z tzw. geowizualizacją.

Problematyka metodologii związanych z wykorzystaniem narzędzi cyfrowych rozwinięta została w wystąpieniach Kseni Stanickiej-Brzezickiej z Uniwersytetu Wrocławskiego, która przedstawiła projekt bazy danych pod tytułem. "Słownik hierarchiczny pojęć dla dziedzictwa kulturowego" (dostępnej obecnie on-line pod adresem: www.historiasztuki.uni.wroc.pl, link: BAZA).

Możliwościom, jakie cyfrowej techniki wizualizacji oferują obecnie konserwatorom poświęciła swoje rozważania Ewa Święcka z Muzeum Narodowego w Warszawie, analizując sytuację, gdy przedmiotem opieki konserwatorskiej staje się dziś dzieło, które uległo znacznym uszkodzeniom. Referentka zwróciła szczególną uwagę na wszelkie kwestie wątpliwe związane z tego typu przedsięwzięciami: rolę konserwatora i historyka sztuki w opracowywaniu i realizacji "cyfrowej rekonstrukcji dzieła sztuki", relacje między tradycyjnym warsztatem artysty a współczesną, "cyfrową" pracownią konserwatora oraz problem wiarygodności gotowego, "zrekonstruowanego cyfrowo dzieła" i zabezpieczenia odbiorcy przed błędami, jakie mogą wyniknąć z niewłaściwie interpretacji generowanych cyfrowo rekonstrukcji. Temat ten rozwinęła następnie Anna Bentkowskiej-Kafel z Centre for Computing in the Humanities przy King's College w Londynie, omawiając inicjatywę pod nazwą Karta Londyńska, której celem są działania na rzecz poprawie wiarygodności dokumentacji wizualnej dziedzictwa kulturowego (bliższe informacje oraz linki do strony głównej inicjatywy: /www.historiasztuki.uni.wroc.pl).

Anna Bentkowskiej-Kafel wprowadziła w swojej prelekcji rozróżnienie między "reprodukcją cyfrową" i "zabytkiem wirtualnym". Oba referaty wzbudziły bardzo duże zainteresowanie i ożywioną dyskusję, koncentrującą się wokół ewentualnych praktycznych zastosowań wizualizacji komputerowych. Wskazywano między innymi na możliwość sięgania po nie w sytuacjach, gdy następują duże rozbieżności w projektach konserwatorskich lub kiedy istnieje konieczność wyboru pomiędzy wieloma historycznymi warstwami malowideł.

W związku z ogromnym zainteresowaniem, jakie tematyka cyfrowego obrazu wzbudziła wśród uczestników obrad, zdecydowano się zagadnieniom tym poświęcić następną konferencję z cyklu "Cyfrowe spotkania z zabytkami" pt. "Obraz jako przedmiot i metoda badań" (www.historiasztuki.uni.wroc.pl).

Materiały konferencji dostępne są od sierpnia 2009 r. pt. "Informatyka w historii sztuki. Stan perspektywy rozwoju współczesnych metodologii" [tu link do opisu książki] (dla instytucji - nieodpłatnie w Instytucie Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego).

PROGRAM

9.00 - 09.15
Powitanie uczestników konferencji przez Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego prof. dr. hab. Marka Bojarskiego oraz Dyrektora Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego prof. dr. hab. Waldemara Okonia
9.15 - 10.45
Jarosław Osiadacz (Wrocławskie Centrum Transferu Technologii): Problemy transferu i wdrożenia rozwiązań informatycznych w nowych obszarach zastosowań.
Ewa Święcka (Muzeum Narodowe w Warszawie): Badania plastyczne: interpretacja, oszustwo, czy proteza wyobraĽni? Rekonstrukcja dzieł znacznie uszkodzonych.
Anna Bentkowska (Centre for Computing in the Humanities, King`s College London): Zabytki wirtualne. Kryteria oceny i rola "Karty londyńskiej"
Piotr Czyż, Marcin Romeyko-Hurko (Muzeum Narodowe w Warszawie) Muzeum 2.0. Cechy nowoczesnego internetowego katalogu muzealnego (komunikat).
10.45 - 11.15
Dyskusja
11.15 - 11.45
Przerwa na kawę
11.45 - 13.00
Agnieszka Jaskanis (Państwowe Muzeum Archeologiczne): SSWIM - standaryzacja udostępniania i wymiany informacji o zbiorach muzealnych
Grzegorz Grajewski (Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków, Oddział Wrocław): Problemy dokumentacji zabytków w terenie
Marek Marzec (NASK - portal Polska.pl, Gdańsk), Albina Mościcka (Instytut Geodezji i Kartografii, Warszawa): Metodyka opracowywania map zabytków ruchomych - prezentacja koncepcji projektu. (komunikat)
13.00 - 13.30
Dyskusja
13.30 - 15.00
Przerwa obiadowa
15.00 - 16.00
Agnieszka Seidel-Grzesińska (Uniwersytet Wrocławski): Technologie cyfrowe w badaniach nad sztuką
Sylwia Świsłocka-Karwot (Muzeum Architektury we Wrocławiu): Technologie cyfrowe w promocji dzieła sztuki
16.00 - 16.30
Przerwa na kawę
16.30 - 17.05
Ksenia Stanicka-Brzezicka (Uniwersytet Wrocławski): Prezentacja projektu "Słownik hierarchiczny pojęć dla dziedzictwa kulturowego - narzędzie wspomagające tworzenie i wykorzystanie baz danych obejmujących zabytki sztuki"
Jolanta Kozimor (Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie): Słownik komputerowej bazy danych Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie (komunikat).
17.05 - 18.00
Dyskusja podsumowująca
około godz. 19.00
Spotkanie towarzyskie w Klubie Uniwersyteckim (pl. Uniwersytecki 1)

PROBLEMY ZGŁOSZONE DO DYSKUSJI

1. Bariery stosowania standardów opisu zabytków w instytucjach muzealnych i konserwatorskich.

"Komitet Techniczny ds Informacji i Dokumentacji Polskiego Komitetu Normalizacyjnego, próbował zainteresować muzea tłumaczeniem i ustanowieniem normy ISO 21127:2006 Information and documentation - A reference ontology for the interchange of cultural heritage information, ale jak dotąd bez skutku. Norma ta, to de facto CIDOC CRM (Conceptual Reference Model), efekt prac prowadzonych wspólnie przez CIDOC i ICOM ( cidoc.ics.forth.gr ).
Opracowana ontologia, zawierająca 80 klas i 130 własności obiektów, jest narzędziem zarządzania wiedzą w muzeach, służy do wymiany relewantnych informacji między instytucjami dziedzictwa kulturowego dzięki integracji danych pochodzących heterogenicznych Ľródeł informacji o dziedzictwie. Wiele krajów te normę wdrożyło, intensywnie pracują nad tym modelem Czesi i Słowacy".

Wanda Klenczon (Biblioteka Narodowa)

2. Standardy zapisów elektronicznych w odniesieniu do zabytków.

Problem zostanie przedstawiony przez pana Marcina Romeyko-Hurko, pracownika Gabinetu Grafiki i Rysunku Obcego Muzeum Narodowego w Warszawie w formie wystąpienia pt. "Muzeum 2.0. Cechy nowoczesnego internetowego katalogu muzealnego". Jako ilustracja przywołane zostaną rozwiązania z różnych katalogów, podbudowane teorią i pokazane na tle obecnych tendencji istniejących w świecie informacji i Internetu.

3. Dokumentacja Konserwatorska jako dokumentacja urzędowa oraz możliwości i ograniczenia udostępniania jej za pośrednictwem Internetu.

"...proponuje poruszyć zagadnienie dotyczące dokumentacji konserwatorskiej jako dokumentacji urzędowej oraz problemów związnych z jej udostepnianiem przez Internet".

Katarzyna Hawrylak-Brzezowska (Miejski Konserwator Zabytków, Wrocław)

4. Problem dokumentacji malowideł iluzjonistyczno-architektonicznych w Polsce.

"Dokumentacja malowideł iluzjonistyczno-architektonicznych (kwadratur) ze względu na duże rozmiary, specyficzną ekspozycję, zakrzywione powierzchnie przegród budowlanych (stanowiących ich podobrazie) nastręcza wiele problemów. Będące przedmiotem opracowań historyków i konserwatorów sztuki, geometrów i geodetów kwadratury nie doczekały się w naszym kraju szerszego opracowania".

Antonina Żaba (Politechnika Śląska)

KONTAKT

Konferencja odbędzie się 19 września 2008 roku w Instytucie Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego (ul. Szewska 36, sala 309).

Propozycje tematów do dyskusji prosimy przesyłać na adres poczty elektronicznej: cyfrowespotkania@o2.pl


Serdecznie zapraszamy w imieniu organizatorów:

dr Elżbieta Kołaczkiewicz
dr Piotr Oszczanowski
dr Agnieszka Seidel-Grzesińska
dr Ksenia Stanicka-Brzezicka